Sữa mẹ - Nguồn “vắc xin” quý giá

​

“Vắc xin” đầu đời cho trẻ:

     Các nhà khoa học đã chứng minh sữa mẹ có chứa đầy đủ các chất dinh dưỡng cần thiết cho sự tăng trưởng và phát triển thể chất cũng như trí tuệ của trẻ. Quan trọng hơn hết là sữa mẹ còn có chất miễn dịch và các chất kháng viêm, có tác dụng tăng cường hệ miễn dịch giúp trẻ chống lại các bệnh nhiễm khuẩn. Do đó trẻ bú mẹ ít bị các bệnh tiêu chảy, viêm phổi và các bệnh khác hơn trẻ được nuôi bằng sữa bột.

     Ở trẻ sơ sinh, hệ thống miễn dịch chưa hoàn thiện, sức đề kháng của trẻ còn yếu nên dễ mắc bệnh do vi khuẩn tấn công. Tuy nhiên nhờ sữa non của mẹ có chứa nhiều chất kháng khuẩn giúp tăng cường sức đề kháng cho trẻ. Nếu được bú sớm, trẻ sẽ ít khả năng mắc các bệnh như sởi, ho gà, viêm phế quản, viêm phổi, tiêu chảy… và phòng ngừa khô mắt. 

     Sữa non đặc sánh, có màu vàng nhạt, giàu vitamin A gấp 10 lần sữa vĩnh viễn, giúp trẻ có đủ vitamin A dự trữ tại gan rất tốt cho quá trình tăng trưởng và lên cân của trẻ. Lượng kháng thể và bạch cầu trong sữa non giúp trẻ giảm được nguy cơ dị ứng và bệnh nhiễm khuẩn.

     Chính vì sữa non rất tốt, không có thức ăn nào có thể thay thế được nên các chuyên gia y tế khuyên các bà mẹ phải cho con bú ngay trong vòng 1 tiếng sau khi sinh để tận dụng nguồn vắc xin quý giá này.

Sữa non cho trẻ đang bị lãng phí:

     Sữa non là một loại “vắc xin” quý cho trẻ, tuy nhiên theo điều tra của Viện Dinh dưỡng Quốc gia thì hiện nay chỉ có ½ số trẻ ở Việt Nam được bú sữa mẹ trong vòng tiếng đầu sau sinh. Như vậy, ước tính mỗi năm Việt Nam có hơn 1,5 triệu trẻ được sinh ra, trong đó một nửa số trẻ không được bú sữa mẹ ngay khi chào đời. 

     Nguyên nhân là do nhiều sản phụ sau khi sinh chưa có sữa liền, nhưng thay vì chờ có sữa (sữa non sẽ được tiết ra trong vòng 48 tiếng đầu tiên sau khi sinh) sản phụ đã cho trẻ uống sữa công thức. Sữa này ngọt và thơm hơn sữa mẹ do đó trẻ sẽ thích hơn và không chịu bú sữa mẹ. Bên cạnh đó, nếu bà mẹ không cố gắng tập cho trẻ bú mẹ thì sẽ không kích thích các tế bào tuyến sữa tạo sữa dẫn đến sữa mẹ ít hoặc không có sữa.

     Do đó, để không lãng phí nguồn sữa non quý giá này các bà mẹ nên cố gắng tập cho trẻ bú mẹ, vì động tác mút sữa ban đầu của trẻ khi bú sớm không chỉ giúp tận hưởng nguồn sữa non quý giá mà còn là bước chuẩn bị quan trọng cho sự tiết sữa của mẹ sau này. Ngoài ra, cho trẻ bú sớm sẽ giúp cho tử cung của mẹ co thắt sớm hạn chế mất máu sau sinh, đồng thời tránh tắc tia sữa, áp xe tuyến vú cho mẹ. 

     Để đảm bảo chế độ dinh dưỡng tối ưu cho trẻ, cần cho trẻ bú trong vòng 1 giờ sau sinh và nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ trong vòng 6 tháng đầu, không nên cai sữa trước 12 tháng, nên cho trẻ bú đến 18-24 tháng. Trong thời gian nuôi con, người mẹ cần ăn uống đầy đủ dinh dưỡng, tinh thần thoải mái, lao động nghỉ ngơi hợp lý và cần được sự quan tâm của mọi người trong gia đình.

BS.CKI Nguyễn Thị Kim Thanh

Trung tâm Chăm sóc sức khỏe sinh sản