Chăm sóc sức khỏe người cao tuổi: Chuyển từ điều trị sang chăm sóc toàn diện

Đáp ứng yêu cầu đó, UBND thành phố Đồng Nai đã ban hành Kế hoạch số 157/KH-UBND ngày 14-7-2026 về triển khai Chương trình Chăm sóc sức khỏe người cao tuổi giai đoạn 2026-2030, tạo cơ sở để phát triển hệ thống chăm sóc sức khỏe người cao tuổi theo hướng chủ động, liên tục và toàn diện.

TTƯT. BS.CKII Đỗ Thị Nguyên - Giám đốc Sở Y tế tặng hoa chúc mừng tại Lễ ra mắt mô hình “Điểm chăm sóc sức khỏe Người cao tuổi” phường Biên Hòa.

Những kết quả tạo nền tảng cho bước chuyển mới

Những năm qua, Đồng Nai đã từng bước chuyển trọng tâm từ chăm sóc khi người cao tuổi mắc bệnh sang quản lý sức khỏe lâu dài, phát hiện sớm nguy cơ và nâng cao khả năng tự chăm sóc ngay tại cộng đồng.

Trong giai đoạn 2021-2025, Đồng Nai đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm hình thành hệ thống chăm sóc sức khỏe người cao tuổi theo hướng dự phòng, quản lý sức khỏe lâu dài và chăm sóc tại cộng đồng. Công tác chăm sóc không chỉ tập trung vào khám, chữa bệnh mà từng bước mở rộng sang quản lý bệnh mạn tính, phục hồi chức năng, truyền thông giáo dục sức khỏe và nâng cao khả năng tự chăm sóc của người cao tuổi.

Người cao tuổi được khám mắt tại mô hình chăm sóc sức khỏe người cao tuổi ở phường Bình Phước, TP. Đồng Nai.

Định hướng này được cụ thể hóa bằng việc 100% chính quyền các cấp ban hành kế hoạch, bố trí kinh phí thực hiện chương trình; đồng thời duy trì mạng lưới chăm sóc sức khỏe người cao tuổi tại tất cả các xã, phường. Công tác khám sức khỏe định kỳ, lập hồ sơ quản lý sức khỏe, truyền thông giáo dục sức khỏe, quản lý các bệnh không lây nhiễm, phục hồi chức năng và chăm sóc dựa vào cộng đồng được triển khai thường xuyên.

Các cơ sở y tế phối hợp với Hội Người cao tuổi tổ chức khám sức khỏe, tư vấn, truyền thông, hướng dẫn kỹ năng tự chăm sóc; đồng thời phát huy vai trò của các câu lạc bộ liên thế hệ tự giúp nhau và câu lạc bộ người cao tuổi trong chăm sóc, nâng cao sức khỏe thể chất và tinh thần cho người cao tuổi tại cộng đồng.

Nhờ triển khai đồng bộ các giải pháp, 70% người cao tuổi được khám sức khỏe định kỳ ít nhất một lần mỗi năm; 88% người cao tuổi mắc bệnh không lây nhiễm được phát hiện, điều trị và quản lý; 100% người cao tuổi không còn khả năng tự chăm sóc được gia đình và cộng đồng hỗ trợ.

Chăm sóc toàn diện để người cao tuổi sống khỏe, sống vui

Trên cơ sở những kết quả đạt được, Đồng Nai tiếp tục triển khai Chương trình Chăm sóc sức khỏe người cao tuổi giai đoạn 2026-2030, mở rộng phạm vi chăm sóc từ khám sức khỏe định kỳ, quản lý bệnh không lây nhiễm, phục hồi chức năng đến chăm sóc sức khỏe tinh thần, hỗ trợ duy trì khả năng tự chăm sóc và chăm sóc sức khỏe dài hạn, góp phần giúp người cao tuổi sống khỏe, sống độc lập và nâng cao chất lượng cuộc sống.

Người cao tuổi được chăm sóc sức khỏe ban ngày tại Trạm Y tế phường Đồng Xoài, TP. Đồng Nai.

Để hiện thực hóa mục tiêu trên, chương trình đề ra nhiều chỉ tiêu cụ thể. Từ năm 2026, người cao tuổi được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất một lần mỗi năm và được lập hồ sơ theo dõi sức khỏe. Đến năm 2030, phấn đấu ít nhất 90% người cao tuổi được phát hiện, điều trị và quản lý các bệnh không lây nhiễm; 90% người cao tuổi có khả năng tự chăm sóc được cung cấp kiến thức, kỹ năng tự chăm sóc; 100% người cao tuổi không còn khả năng tự chăm sóc được gia đình và cộng đồng hỗ trợ chăm sóc.

Bên cạnh đó, chương trình đặt mục tiêu đến năm 2030 có 90% xã, phường duy trì ít nhất một câu lạc bộ chăm sóc người cao tuổi và một đội tình nguyện viên tham gia chăm sóc người cao tuổi; đồng thời phát triển mô hình chăm sóc người cao tuổi ban ngày tại tối thiểu 20% số xã, phường.

Đáng chú ý, đến nay 5 phường gồm Bình Phước, Đồng Xoài, Biên Hòa, Đồng Phú và Chơn Thành đã triển khai các mô hình chăm sóc sức khỏe người cao tuổi tại cộng đồng. Dù tên gọi và cách thức tổ chức khác nhau, các mô hình đều hướng đến quản lý, theo dõi và chăm sóc sức khỏe người cao tuổi ngay tại nơi sinh sống.

Phường Bình Phước là một trong những địa phương triển khai sớm, với mô hình chăm sóc sức khỏe người cao tuổi ra mắt cuối tháng 6-2026. Người cao tuổi được khám, theo dõi sức khỏe, cập nhật hồ sơ sức khỏe điện tử, phục hồi chức năng, tư vấn sức khỏe và tham gia các hoạt động rèn luyện thể chất, tinh thần.

Tiếp đó, ngày 11-7, phường Đồng Xoài ra mắt mô hình “Chăm sóc người cao tuổi ban ngày” và “Đội chăm sóc sức khỏe gia đình”, giúp người cao tuổi được chăm sóc tại Trạm Y tế phường; những trường hợp sức khỏe yếu, khó khăn trong đi lại có thể được nhân viên y tế thăm khám tại nhà.

Ngày 27-7, phường Biên Hòa ra mắt mô hình “Điểm chăm sóc sức khỏe người cao tuổi” tại Trạm Y tế phường. Mô hình tổ chức chăm sóc ban ngày dựa vào cộng đồng, kết hợp quản lý sức khỏe, dự phòng bệnh tật, phục hồi chức năng, tư vấn dinh dưỡng, hỗ trợ tâm lý và các hoạt động sinh hoạt cộng đồng.

Ngày 1-8, phường Đồng Phú ra mắt mô hình “Chăm sóc người cao tuổi ban ngày” và “Đội chăm sóc sức khỏe gia đình” tại Trạm Y tế phường, gắn chăm sóc người cao tuổi với quản lý sức khỏe cá nhân, hộ gia đình và chăm sóc sức khỏe ban đầu tại cộng đồng.

ThS.DS Văn Thanh Bình - Phó giám đốc Sở Y tế thành phố Đồng Nai tặng hoa chúc mừng Trạm y tế phường Đồng Phú.

Ngày 7-8, phường Chơn Thành ra mắt “Điểm chăm sóc sức khỏe cho người cao tuổi”, triển khai các hoạt động khám, tư vấn, sàng lọc, quản lý sức khỏe, lập hồ sơ sức khỏe điện tử, theo dõi bệnh không lây nhiễm và phục hồi chức năng.

Các đơn vị ký kết phối hợp thực hiện các nội dung của mô hình phường Chơn Thành.

Việc các địa phương liên tiếp triển khai các mô hình chăm sóc tại cộng đồng cho thấy định hướng đưa dịch vụ chăm sóc người cao tuổi đến gần người dân đang từng bước được hiện thực hóa từ tuyến y tế cơ sở.

Không chỉ dừng lại ở hoạt động khám, chữa bệnh, Đồng Nai tiếp tục định hướng phát triển các dịch vụ phục hồi chức năng, chăm sóc sức khỏe dài hạn, ứng dụng hồ sơ sức khỏe điện tử, đẩy mạnh truyền thông, tư vấn và phát huy vai trò của y tế cơ sở trong quản lý sức khỏe người cao tuổi ngay tại cộng đồng. Cùng với đó là định hướng xã hội hóa các cơ sở chăm sóc người cao tuổi, từng bước nghiên cứu hình thành trung tâm dưỡng lão và chuyên khoa lão phù hợp với nhu cầu thực tiễn trong giai đoạn già hóa dân số.

Khi tuổi thọ ngày càng tăng, mục tiêu của ngành Y tế không chỉ là giúp người dân sống lâu hơn mà còn giúp họ sống khỏe mạnh hơn trong những năm tháng tuổi già. Việc chuyển từ điều trị sang chăm sóc sức khỏe chủ động, toàn diện và liên tục vì thế không chỉ là yêu cầu của ngành Y tế mà còn là sự chuẩn bị cần thiết của Đồng Nai trước xu hướng già hóa dân số đang diễn ra ngày càng rõ nét.